صور الصفحة
PDF
[ocr errors]

fecerunt venire presentiam, qui ita assimilabatur in facie Theodorico, quod aliquis umum ab alio minime cognoscere poterat. Ipsum qüoque omnimo , inducentes et ortantes ex parte Theodorici eorum 3 regis et comunis * civitatis eorum, rogantes et ammonentes*, ut ad expeditionem pergere s deberet, bellum quidem, quod Theodoricus rex cum Alboin ° rege facere debebat, pro eo fortunam ipsius belli temptare deberet, dicendo Alboin* in ipso bello 7 mom * esse processurum. Qui seductus verbis et ingeniis atque adulationibus eorum omnia que vellent et illud bellum ° esse temptaturum eis promisit. Š subdiaconem alteratum 10 calide et privatim in castris adduxerunt et in ipsis castris secrete prout potuerunt usque * ad terminum belli tenuerumt. Termimò vero statuto veniente i i idem subdiaconus regalibus indumentis et armis bellicis ipsius regis armatus, ita quod ab aliquo expeditionis minime cognoscebatur, in campo existente, regem quoque Verone expectante ■*. Alboin auteim egregiis is armis decoratus contra ipsum subdiacomem appropinquans 1*, credens indubitanter Theodoricum regem fore. * Videns autem dictus subdiaconus Alboin is ab incepto desistere nolentem i°, sed magis magisque bellum incipere cupientem 17, valde timuit ac perteritus is fuit, credebat enim ipsum * Alboin is ab is ipso prelio desistere debere, sicut per viros Ticinensis civitatis intellexerat. Et dum sic timidus et pavidus staret, Alboin is rex versus eum cum equo carcaribus ao acriter tacto violenter * eurrere?i cepit et súbdiaconem lancea librata graviter percussit et vulneravit, ipsum etiam de equo deiecit** et super eum impetum faciens per loricam cepit et detinuit. Clamore autem magno ab omnibus sui exercitus facto dictum subdiaconem, quem as regem Theodoricum esse credebant, magna cum letitiâ ** et mimio triumpho ad castra duxerunt. Ticinensis civitatis concives et omnes qui in eorum castris aderant, scito et ab eis cognito, et viso Theodorico rege eorum, super eo quod * acciderat ceperunt deridere ** et derisum 3° de rege Alb6in facere. Cum autem ille subdiacomus ** sub papilione regis Alboin staret, lorica de eius capite extracta, 'percipientes signum Domini in capite habere et ad ordinem subdiaconatus accessisse, Alboin rex valde turbatus, furore magno commotus pariterque repletus, dictum subdiaco

* F. 46 a.

1) 'omnimode ind. ort. et ex' E. 2) Fehlt E. 3) 'omnis' Hs. 4) 'amonentes' E. 5) *expedictionem pergeret deb.' E. 6) 'Alboino' E. 7) 'prelio' E. 8) Fehlt Hs. 9) 'que illud vellent esse t.' E. 10) Das heisst 'verkleidet'. 11) *venire' E. 12) 'expectantem' Hs. 13) 'eggre

giis' E. 14) 'aprop.' E. 16) 'Alboini' E. 16) 'nolens' Hs. 17) “cupiens' Hs. 18) 'perterritus' E. immer. 19) 'in' E. 20) 'calcaribus' E., aber die Pariser Hs. hat regelmässig *carcar.' 21) “curere' E. 22) 'oiecit' E. 23) 'que' E. 24) 'leticia' E. immer 25) *defen

dero' E. 26) 'Alboin' hier irrig zugesetzt E. 27) 'sudiaconus' E.

mem de castris statim exire precepit '. Tamen coram eo proponens et votum Domino faciens, Ide obprobrio, quod ei ácciderat, vindictam aliter sumere minime posset, misi? Ticinensem civitatem obsideret et eam penitus dirueret * et insuper universum populum in ipsa civitate * existentem, qui se tradere noluisset*, gladio extingueret*. Quo peracto, timentes inter se preliari, uterque exercitus ad propria rediit °. Cumque * ad propria redisset 8, die noctuque cepit Alboin cogitare, qualiter de iniuria sibi illata posset vindictam sumere °. Collegit itaque universam gentem, que in Pamonie finibus habitabant io, eisque precepit victualia 1 i usque ad ammos tres secum deferre. $' tenduntur enim Pamomie fines ab Aquilegia usque Venetias inter Padi fluenta et Theothonicorum fines et usque ad Addue fluvium 1*. Dicitur enim habuisse quadraginta quatuor milia militum et virorum pugnatorum. iterum Alboin legatos suos Longio prefecto, Ravene is regi, socero suo, ut in eius subsidio exercitum militum et pugnatorum mittere deberet, ut de obprobrio sibi illato vindictäm posset habere. Fertur etiam in eius auxilio mixisse 14 treginta milia virorum armatorum; communicato namque utroque is exercitu versus Ticinensem civitatem studiose Tequitare festinavit; *et cum ad illam pervenisset urbem, ab orientali parte sua posuit castra i", ipsam quoque machinis et insidiis pluribus obsedit, omnia que extra civitatem aderant cepit et in sua posuit virtute. Cumque '* ipsam civitatem per tres ammos et aliquot menses '* magnis tormentis et variis suppliciis i° obsideret et exprimeret, ipsius civitatis 30 sapientes se minime posse resistere* mec civitatem defendere percipientes, pactum cum Alboin in hunc scilicet modum facere volentes, ut omnibus in ipsa comorantibus at

1) Die ganze Erzählung von dem Zweikampf zwischen Alboin und dem Subdiacon beruht auf Pauli Hist. Lang. V, 40; vgl. oben S. 257, N. 1. 2) Fehlt E. 3) 'et eam pen. dir.' aus E., fehlt Hs. 4) 'uoluisset' E. 5) 'extinguere' E. 6) 'reddiit' E. 7) “Cum autem' E. 8) 'reddisset' E. 9) 'summere' Hs. 10) So beide Hss. Wie Codagm. denn oft zu Collectivbegriffem den Plural setzt. 1 1) *eisque prec. viet ' fehlt E. 12) 'Extenduntur — fluvium' fehlt E. Dies ist zum Theil aus Paul. Hist. Lang. II, 14 ('Venetia . . . sed eius terminus a Pannoniae finibus usque Adduam fluvium protelatur') genommen, welcho Worte Codagn. oben f. 23c, S. 325 abgeschrieben hat. 18) “Ravenno' E. Der Longius ist natürlich dem Präfecten Longinus vom Ravenna bei Paulus Hist. Lang. II, 5. 29 machgebildet. 14) 'mississe triginta' E. 15) Fehlt Hs. 16) Dies aus Paul. Hist. I,ang. II, 26: “Ticinensis . . . civitas . . . obsidionem (Alboini) perferens . . ., Langobardorum exercitu non procul iuxta ea ab occidentali parte residente'. 17) 'autem' setzt zu E. 18) Dies wieder aus Pauli Hist. Lang. II, 27: “At vero Ticinensis civitas post tres annos et aliquot menses obsidionem perferens, tandem se Alboin et Langobardis obsidentibus tradidit'. 19) 'supplicibus' E. 20) 'civitatem' E. 21) 'commor.' E.

[ocr errors]

civitate et universe eorum substantie fidutiam i dare firmiter deberet 3. Alboim audiens hoc 3 nullo modo esse facturum mec sub tali eonditione 4 civitatem fore habiturum firmiter et plenarie respondit, sed civitatem et ipsius civitatis homines et omnia que in ea sunt sine aliqua conditione 4 in sua vellet habere potestate. Videntes autem viri Ticinenses aliter s minime facere posse, absque consensu et voluntate Theodorici regis eorum dictam civitatem et que im ipsa aderamt civitate libere et sime aliquo titulo et paéto in virtute et potestate Alboin dederunt. Hoc ita ° peracto, Theodoricus plurimum indignatus, iratus pariter et s turbatus, de Ticinensi civitate cum omnibus regalibus indumentis et cum regni corona et signis omnibus, que ad regni coronam * pertinebant, exivit et ad Mediolani ürbem accessit. Cumque Alboin per portam * que Sancti Iohanmis dicitur ab orientali ° urbis parte vellet imtroire, equus 10 *eius in medio ponte comcidens, quamvis carcaribus in stimulatus et astarum 1* verberibus verberatus, mullo modo potuit relevari is mec in ipsa i* intrare civitate. Tunc unus ipsius civitatis, qui cum Alboin rege aderat is, taliter locutus est dicens: “Memento, domne rex, quale votum fecisti! Frange enim tam durum votum, et ingredieris postea urbem ; vere s namque christiamus est populus in hac civitate'. Siquidem Alboin voverat, quod ipsius civitatis populum gladio* extingueret; qui postquam fale dirumpensis votum civibus ipsius civitatis indulgentiam promisit, statim equus eius comsurgens, illico in civitatem est ingressus, mulli Tlesionem inferens $ in sua permansit promisione 17. Tunc eiusdem urbis concives ad eum concurrentes in palatium, quod rex Theodoricus construxerat is, magno triumpho et ingenti gloria illum duxerumt 19. Regnavit itaque s Alboin in Ticinensi civitate magna cum letitia per annum unum. Post hec Theodoricus, qui in Mediolamensi urbe eo tempore regnabat, qui regnum Ijigurie et coronam regni * , commiumicato principum ac virorum mobilium conscilio et a Romanorum imperatore confirmato propter nimiam perfidiam, quam Ticimensés viri de eo fece

"f. 16 c.

1 1 *fidantiam' E., und das ist die gewöhnliche Form dieses Wortes, die Codagn. auch Ann. Plac. p. 454, 46 hat, aber auch oben S. 381, f. 27 c umd umten f. 47d. 51 b steht dafür 'fidutiam', weshalb ich meine, ('odagn. habe auch diese Form geschriebem, die übrigens bei DucangeIIenschel in dieser Bedeutung vielfach bolegt ist. Der Autor von Reggio wird die ihm geläufige Form dafür gesetzt haben. 2) “debere' E. 3) “hec' Hs.

4) 'condictione' E. 5) Fehlt E. 6) 'itaque' E. 7) “corone' E. 8) 'portas' E. 9) 'orientalis' E. 10) 'eq° Hs. 1 1) “calcaribus' E., vgl. oben S. 482, n. 20. 12) 'hast.' F. 13) 'reuellari' Hs. 14) 'ipsam intr. civitatem' E. 15) *erat' E. 16) 'dirupens' Hs. 17) 'promissione' E. 18) Bis hierher alles, von “Cumque Alboin per portam' an

meist wörtlich aus Paul. Hist. Lamg. II, 27. 19) 'dixerunt' E. 20) 'et' setzt B. irrig hinzu.

rant, in ipsa statuerat et firmaverat civitate 1. Idem vero Theodoricus a tam 3 magni sceleris et perfidie infinitum exercitum * totius Ligurie gentis 3 collegit et cum 5 ipsis et viris ferocibus et bellicosis urbis Mediolani ad Ticinensem pergere properavit civitatem. Dicitur enim Liguria a legendis, 'id est a colligendis ° leguminibus que feras 7 nominatur. Hec ad* Gallorum fines extenditur et usque ad Suaviam, Teothonicorum ° patriam, que versus septentrionalem io est posita partem, et inter hanc due consistunt i 1 provincie, id est Retia 13 prima et Retia , a secunda, in qua Curvales 18 dicuntur habitare; in alia habitant homines agresti, et protenditur a predictis finibus inter 1 * Padum et patriam Teothonicorum 9 usque ad Addue is fluvium. - Videns igitur Alboin in Ticinensi civitate fore a suis derelictum, et gens sua fere 18 universa ad propria remeasse, de constantia Ticinensium concivium 13 parum confisus is, timens, me ad Theodorici inimici sui manus ac virorum impiorum , ° urbis Mediolami potestate 20 incurreret, nocte obscura cum omnibus suis clam `ut potuit ad Verome rediit civitatem. Die autem veniente timor et tremor Ticinenses 31 invasit concives. Et dum sic perteriti permanerent, rex Theodoricus ad illam accedens civitatem, apertis ianuis cum urbis Mediolani civibus in ea viriliter intravit, ipsam quoque ac viros nobiles et potentes et eorum bona omnia cepit et occupavit. Palatium 22 quidem regale, quod idem rex Theodoricus in ea construxerat civitate, et eiusdem civitatis fortitudines destruxit et penitus diruit, viros quoque Ticinensis civitatis magnates et minores pessimos variis suppliciis corporis et census gravissime tormentavit, ipsos etiam urbis Mediolani tributarios fecit, lapides quoque et trabes * mire magnitudinis et pulcritudinis Médiolamüm deferre** fecit. Steterunt autem viri Ticinensis civitatis universi tributarii urbis Mediolami

1) So haben dem ganz constructionslosen Satz genau übereinstimmend beide Hss., so dass kein Zweifel bleibt, Codagn. habe wörtlich so geschrieben. 2) *Theod. vero' E. 3) Fehlt E. 4) 'exerc. inf. tocius' E. 5) “et cum' aus E., fehlt Hs. 6) 'id est a coll.' fehlt E. 7) *faras' E. Dies von “Dicitur' an ist aus Paul. Hist. Lang. II, 15 abgeschrieben, wo 'legumimibus, quorum satis ferax est, mominatur'. Ebenso corrupt hat Codagn. diese Worte oben f. 23b. c im Provinzialverzeichnis abgeschrieben. Auch das folgemde bis “Retia secunda' ist moch fast wörtlich aus Paul. Hist. Lang. II, 15 genommem. 8) *a' E. 9) “theoton.' 4. 10) 'septentrionem' ('partem' fehlt) E., und so hat auch Paul. Hist. Lang. II, 15, doch könnte die Uebereinstimmung durch Zufall herbeigeführt sein. 11) 'consistere consistant' E. 12) “Recia' E. 1 3 ) *curiales' Hs. 14) 'Alboin' hier ganz irrig hinzugefügt E. 15) *usque adde' E. 16) “fore' beide Hss. 17) 'ticimensis conscilii' Hs. 18) 'confixus' E. 19) 'imp. vir.” E. 20) So beide Hss. 21) 'ticinensis' E. 22) 'palacium' E. 23) 'defere' Hs.

*f. 46 d.

*f. 47 a.

[ocr errors]

regnante Theodorico rege, qui visit , per quindecim annos in
urbe Mediolani, gerens semper * inviolabiliter regnum Ligurie,
quod postea dictum est Italie regnum. Cuius corona est É;
a viris ferocibus dicta, quam basilice sanctis Iohannis site in
loco Moice legavit*; ad cuius memoriam et ad regni Italie
coronam suscipiendam Romani imperatores s usque in odier-
num 6 diem coronam ? Ę Homores * vero tam in spi-
ritualibus quam in temporalibus viris mobilibus et magnatibus
Mediolani dedit et concessit. Tumulus enim sepulture eius-
dem Theodorici regis fuit prope ecclesiam beati Ambroxii •,
super quem tumulum constructa fuit ecclesia in homore beati
Michaelis archangeli io.
Regnavit igitur Alboin, postquam a Ticinensi rediit civi-
tate, per annos quatuor et menses tres, postea insidiis Rese-
momde coniugis sue interremptus est ii. Eodem autem tempore
Auripertus 13 sedem regalem et Italie regnum Mediolanum
gerebat 13. Qui cum Romanorum precepto Romanam accederet
urbem, Romanum suo tempore gubernavit imperium. Tunc
quidam de Ungarie partibus vir nobilis, amicus Alboin et in
armis eius collateralis '*, videns Italiam absque rege et domino
esse, ad Elotarium Ungariensem regem proficisci festinavit,
dicens Italiam fore spaciosam, “omnibus divitiis et bonis ple-
nam is, civitates eius opulentissimas, loca et castra copiosis-
sima esse, dominum nec gubernatorem habere, inducens et
eum exortando, ut ad ipsam subiugandam cum exercitu per-
gere properaret. Audiens vero et intelligens que sibi propo-
suerat, corde et animo intento, conscilio principum ac virorum
mobilium habito, de quorum fuit conscilio, ut ad Italiam de-
bellandam pariter et subiugandam virum nobilem et prudem-
tem mittere deberet. Elotarius autem rex Narsem cartularium
et imperialem canzelarium, virum magne prudentie et audacie,
in armis bellicis ferocissimum, concordia principum dominum
et rectorem exercitus constituit. Collegerat namque ipse rex
exercitum magnum, '? sub potestate et dominio Narsis
posuit. Cumque ipse Narsis in introitu Italie, im partibus sci-
licet Venetiarum, cum suo exercitu accessisset, sua in illis
partibus fixit tentoria. Ibique fertur habuisse quinquaginta
duo milia militum et virorüm armatorum. Stetérunt postea

1) 'vixit' E. 2) 'sepe' E. 3) 'sancte' E. 4) 'ligavit' Hs. 5) 'imperatoris' E. 6 ) *hod ” E 7) 'coronas' E. 8) “Quo res' E. 9) 'Ambrosii' E. Der historische Theoderich wurde bekanntlich in Ravemma begrabem. 10) 'arch. Mich.' E. Mit diesem Wortem endet da die aus Codagn. abgeschriebene Partie, 11) Dies aus Paul. Hist. Lang. II, 28. 12) Zwei Langobardenkönige des Namens Aripert giebt es bekanntlich. 13) Wohl 'Mediolani regebat' zu emendieren. 14) 'colleîalis' Hs. 15) Dies mit Anlehnung an Paul. Hist. Lang. II, 5, wo Narses dem Langobardem dasselbe meldem lässt.

[merged small][ocr errors]
[graphic]
« السابقةمتابعة »