صور الصفحة
PDF
النشر الإلكتروني

raro ecclesiastice cause tales que non possint statutis canonicis expediri, vt pleni. raro ecclesiastice cause tales que non possint st us sacre pagine insistatur & discipuli elisei liberius iuxta fluenta plenissimis resideant vt columbe dum in ianuis scolas non inuenerint, ad quas diuaricare valeant pedes suos. firmiter interdicimus & districtius inhibemus ne parisius vel in ciuitatibus seu aliis locis vicinis quisquam docere vel audire ius ciuile presumat & qui contra fecerit, non solum a causarum patrociniis interim excludatur, verum eciam per episcopum loci appellacione postposita excommunicacionis vinculo innodetur, vos autem fratres & filii sic diligencius prescripta seruetis & faciatis studiosius ab aliis obseruari, quod veri amici sponsi possitis merito comprobari. dum paranimphos suos erudiendos ad epitalamica carmina curaueritis promouere. Datum viterbii X. kal. decembris Pontificatus nostri anno quarto.

180.
1219 d. 23 Nov.

Viterbo. - Påfv. HONORIUS III. till Svenska Presterskapet, att genom förnyad ifver utplåna sina förra försummelser och noggrannare iakttaga mötenas beslut öfver åtskilliga ämnen.

A. 1. a. 8. HONORIUS episcopus seruus seruorum dei. Venerabilibus fratribus Archiepiscopis et Episcopis. et Dilectis filiis Ceteris ecclesiarum Prelatis per Suetiam constitutis. Salutem & apostolicam benedictionem. Expectauimus hactenus expectantes si monitis et statutis concilii generalis exculta domini Sabaoth uinea floruisset, si aaron uirga turgentibus gemmis erupisset in flores & dilatatis foliis amigdala produxisset, si germinassent mala punica & ficus produceret crossos suos. quia ficus precoquas animas sponsi desiderat & sponsa diligit botros cypri. Sed ecce quod dolentes dicimus ante messem seges effloruit. & uinea fere tota & ficus ac uirga magis aruit. & uindemiator manum ad carcallum non reuocat. sed sic semper uindemiat, quod post uindemiaciones racemos aliquos colligere uix ualemus. Nam unusquisque fere in uiam suam abiit. & ad suam negociationem reuolat a Regis nuptijs dampnabiliter se excusans. Jam quidem ministri altaris sicut iumenta non solum in stercore computrescunt. sed peccatum suum uelud sodoma predicant nec abscondunt facti ruina & laqueus populorum. Quidam etiam ecclesiarum Prelati qui gladios ancipites in suis manibus acceperunt ad faciendum uindictam et increpationes in populis errantes non corrigunt membra putrida non excidunt, a caulis oves contagiosas & morbidas' non excludunt. uulnus. liuorem & plagam tumentem non ligant nec curant. neque fovent oleo uel emplaustro. propter quod quia cicatrix populi non obducitur, in Galaath non censetur esse medicus uel resina. Proinde in consilium subditorum uenire anima prelatorum conuincitur. dum hiidem proximorum uitijs non resistunt. sicque manus mulierum misericordiam paruulos suos coquunt. hii etiam bona sibi commissa dissipant & consummunt. dispergunt sanctuarij lapides in capite omnium platearum. indignos promouent. pernitiosis stipendia ecclesiastica largiuntur. in suis ecclesiis conuenticula de sanguinibus congregantes. Tales equidem non attendunt. quod hely filios suos palpans de sella retrorsum cecidit & princepes populorum quia non cohibebat ebreos mitiantes Beelphegor & cum madianitis in eorum oculis coeuntes precepto Dominj suspensi sunt in patibulo contra solem. quia cum de manibus prelatorum negligentium sanguis requiratur pereuntium subditorum dum fortioribus instat fortior cruciatus fit dudum iudicium hiis qui presunt. Claustrales autem plurimj qui fregerunt iugum. ruperunt uincula. qui etiam sicut stercus terre iam contemptibiles sunt effectj, se non corrigunt. subditos non castigant. Capitula iuxta consilij generalis statutum non celebrant, ne in lucem prodeant opera tenebrarum & a lumine arguantur. propter hoc siquidem hereses inualescunt. quia cum perpauci hodie murus eneus uel columpna ferrea sint prelati, uix est qui se opponat murum pro domo dominj ascendentibus ex aduerso. eo quod conscientia remordente dum canes muti proiectum ra-nunculum in os habent & sunt quasi baculus arundineus iam confractus. nec latratu nec baculo arcent lupos. dilacerantes ecclesiam & in ipsam ululåtus ualidos emittentes. Cum igitur dissimulare non possimus de cetero uel conniventibus oculis pertransire. tantum cleri contagium & populi christianj discrimen quod procedit & proficit ex negligentia prelatorum euacuantium per incuriam & torporem sanctiones canonicas & statuta salubria concilij generalis increpationis securim comminantem excidium nunc radicibus infructuose arboris applicamus. confosse ficulnee cophinum stercoris apponentes. antequam maledictionis gladio feriatur & areat si fructum non fecerit in futurum iam diutius expectata. Quocirca vniuersitati uestre per apostolica scripta mandamus & districte precipimus. quatinus preteritam negligentiam nouo studio redimentes per sollicitudinem geminatam sic prefati statuta concilii & illa presertim que salutem respiciunt animarum.' deinceps conseruetis & faciatis a uestris subditis inuiolabiliter obseruarj quod possitis exinde laudem consequi & eterna premia promererj. nec quemquam uestrum penam oporteat formidare. ad quam ex nunc potenter accingimur contra desides & remissos. Jnuigiletis autem propensius ad hereticam prauitatem e uestris finibus si forsan irrepserit penitus extirpandam. quia serpit ut cancer capita ut ydra multiplicat & ut draco de celo stellas detrahit. & mulieri tendit insidias. cupiens filium quem concipit deuorare. Ponat etiam unusquisque gladium super femur per medium castrorum transiens de porta

in portam nec parcat fratri proximo uel amico. qui statutis concilii uilipensis morum uel uite abicit honestatem. uel non obseruat in tonsura. uestibus & aliis modestiam clericalem. precauentes sollicite ne beneficia conferatis indignis. nec quemquam permittatis habere plures personatus uel parrochiales ecclesias habitas post concilium generale quibus cura sit animarum annexa. nisi forsan super hoc habeat indulgentiam sedis apostolice specialem. Abbates uero nigri ordinis celebrare hoc anno prouincialia concilia non omittant. prout extitit in prescripto concilio stabilitum. & ut bonorum studium commendare possimus. & punire negligentiam prouersorum super hoc ab illis certiorari uolumus & mandamus. Sane cum olim uas aureum manna plenum christi corpus deitatem continens prefigurans in archa federis auro tecta infra sancta sanctorum fuerit collocatum ut munde in loco venerabilj seruaretur. dolemus plurimum & tristamur quod in plerisque prouincijs sacerdotes sanctiones canonicas immo diuinum iudicium contempnentes. sacram eucharistiam incaute custodiunt & immunde. ac indeuote contrectant. quasi nec creatorem timeant uel recreatorem diligant aut judicem omnium expauescant. quamquam apostolus terribiliter comminetur deteriora illum mereri supplicia qui filium dei conculcauerit uel sanguinem testamenti pollutum duxerit. aut spiritum gratie contumeliam fecerit quam transgressores legis Mosayce qui mortis sententia plectebatur. Ne igitur de cetero per incuriam sacerdotum in indeuotos diuina indignatio grauius exardescat, districte precipiendo mandamus. quatinus a sacerdotibus eucharistia in loco singulari mundo etiam & signato semper honorifice collocata deuote ac fideliter conseruetur. Sacerdos uero quilibet frequenter doceat plebem suam, ut cum in celebratione missarum eleuatur hostia salutaris quilibet reuerenter inclinet. idem faciens cum ipsam portat presbyter ad infirmum quam in decenti habitu superposito mundo uelamine ferat & referat manifeste. ac honorifice ante pectus cum omnj reuerentia & timore semper tamen lumine precedente. cum sit candor lucis eterne. ut ex hoc apud omnes fides & deuotio augeatur. Prelati autem huius mandati grauiter punire non differant transgressores, si & ipsi diuinam & nostram uolunt effugere ultionem. Attendat igitur unusquisque ut sic mandatum nostrum iuxta susceptum officium exequatur quod nemo coronam eius accipiat, uel de suo loco eius candelabrum amouerj contingat.

ed potius mereatur coronarj gloria & honore. Dat. Viterbij VIIII Kal. Decembris Pontificatus nostrj anno Quarto.

Blybullan vidhänger uti ett segelgarns snöre.

[ocr errors]

RIN

181.

I 2 19.

Linköping Konung JOHANS gåfvobref till Biskop Carl i Linköping samt hans efterträdare på en gård i Fjätersunda hvilken Konungen sig tillbytt mot fädernejord i Grepaspanga.

A. 3. 0. 1: 1. IN NOMINE SANCTE ET INDIUIDUE TRINITATIS. J. dei gracia rex sweorum vniuersis christi fidelibus presens scriptvm intuentibus salutem in perpetuum. Ne res gestas aboleat processus temporvm. debet eas confirmare perhennisviuacitas litterarum. Nouerit igitur tam presentium etas quam futurorum posteritas quod diuina gracia inspirante in die coronacionis & regalis inuntionis nostre. mansionem in fyatasvnd quam comparauimus pro patrimonio nostro quod habuimus in greppaspagym. cognato nostro & cancellario Karolo Lyncopensi Episcopo & successoribus eius illi ecclesie presidentibus. caritatis intuitu & honoris & fidelitatis respectu quam idem episcopus nobis tam in aduersis quam in prosperis exhibebat studiose contulimus cum omnibus attinenciis in perpetuum possidendam. Huius autem rei testes sunt. Walerius archġepiscopus & karolus dux. Robertus episcopus. Olauus episcopus. Benedictus episcopus. dominus eskillus legifer. dominus vlfo. dominus petrus filius domini laurentii & dominus Benedictus frater episcopi & plerique principes regni nostri quos mora est enumerare. Si quis ergo hoc datum tam solempniter institutum cassare vel in irritum ducere dolose & malignose attemptauerit. superni regis offensam se nouerit incursurym. Datum autem Lyncopýe anno ab incarnacione domini. M°. CCʻ. XVIIII'. ANNO Regni nostrj tercio.

På frånsidan: De collacione bonorum in fiatasund.

Sigillet, skadadt, se Tab. 2. n:o 4.'

182.

1219? Förening, hvarigenom sambröderne Peter, LARS och SIGTRYG, BENGT MATTSSONS söner, afstå fisket i Sken till Nydala kloster.

A. 3. 4. 1: 8. Sciant presentes et futurj quod nos fratres & germanj uterinique omnes. Petrus. laurentjus. Sýgtruggus. filjj benedictj. filij Mathej. coram deo & beate marje et omnibus sanctis. et coram monachis & conuersis firmiter stabiliuimus pactum sempiternum in nouaualle lite eliminata calumpniaque sopita: piscatjones in aqua que dicitur schethina libere & secure pro nobis & pro heredibus nostris quocumque casu emergente imperpetuum possideanta Quicumque igitur hoc pactum tam rationabiliter & sollempniter stabilitum

in presentia nostra uel futurorum querelam inde ampljus fecerit ultjoni nostre subiacebit. et quicumque de presentjbus & futuris in irritum pactum nostrum ducere de cetero attemptauerit. domini nostri iesu christi & beate marie atque omnium sanctorum maledictioni subiaceat. nisi penituerjt & resipiscat. Amen.

På frånsidan: Skeeden.

2:ne Sigill, hvaraf det ena på trådar, äro ånyo vidhäftade, se Tab. 5 n:o 1, 2.

183.

1219. Konung JOHANS samt Biskopen i Linköping Carls bekräftelse på föreningen om fisket i Sken, hvilket af Bengt Mattssons arfvingar öfverlemnades till Nydala kloster.

A. 3. x. 1: 29. · JOHANNES dei gracia rex sueorum. & karolus eadem gracia lincopensis episcopus regis eiusdem cancellarius. vniuersis christifidelibus presens scriptum intuentibus, Salutem in perpetuum. Quod solempniter perpenditur esse dispositum. commendari viuaci debet memorie : litterarum. Nouerit siquidem tam presentium etas quam futurorum posteritas. quod heredes domini Benedicti filii domini Matthey coram nobis pepigerunt in die intronizacionis nostre & firmiter stabilierunt, quod claustrales de noua ualle. lite elimata, calumpniaque sopita. piscaciones in aqua que dicitur schethýna libere & secure quocumque causu emergente, in perpetuum possideant. Quicumque igitur hoc pactum tam rationabiliter & sollempniter stabilitum videlicet in presencia nostra & domini wallerianý vpsalensis archýepiscopi. & karoly ducis & aliorum principum approbant, in irritum ducere attemptauerit. regie subiaceat vlcionj. excommunicacionis sentencia puniendvs. Actum anno gracie M°. CC°. XIX°. anno regni nostri tercjo.

Sigillen: 1. blott ett litet stycke qvar; 2. Något skadadt, Tab. 4. n:o 4.

184.

I 219. Konung JOHANS privilegier för Biskopen i Skara och Rikets Biskopar på kyrkogcdsens frihet

från alla Kongl. utskylder och på rättigheten att uppbära alla på dylika hemman fallande sakören.

.. A. 7. a. 1. 2. *) In nomine sancte et jndiuidue trinitatis. JOHANNES dei gracia rex Sweuorum. Omnibus christi fidelibus presens scriptum intuentibus vel audien

*y Intryckt i Påfv. HONORIUS III:s bekräftelse af d. 4 Nov. 1220. vidimerad i Skara d. 7 Maj. Le 1,1377. hyarjemte detta, samt Konung ERIK ERIKSSONS i samma ämne gifna bref finnes i en

i obevittnad, men fordom med sigill'försedd vidimation A. 7. a. 1: 3. ungefärligen från begynnel3 sen af 1300 talet, som tillika innehåller anteckning om flerePåfvars härä lemnade stadfästelser.

« السابقةمتابعة »